Năm 2025, cộng đồng quốc tế cùng nhau kỷ niệm 34 năm Ngày Quốc tế Người cao tuổi (01/10/1991 – 01/10/2025). Đây là dấu mốc nhắc nhở toàn thế giới về trách nhiệm chăm lo, phát huy vai trò của người cao tuổi trong đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội; đồng thời là dịp khẳng định lại những giá trị to lớn, bền vững của lớp người từng trải, giàu kinh nghiệm, trí tuệ và đức độ.

Ngày Quốc tế Người cao tuổi ra đời từ sáng kiến của Liên hợp quốc năm 1991, với mong muốn nâng cao nhận thức toàn cầu về sự đóng góp quan trọng của người cao tuổi vào sự phát triển xã hội, đồng thời cảnh báo nhân loại về xu thế già hóa dân số – một hiện tượng khách quan của sự phát triển, đồng thời cũng là thách thức lớn đối với mọi quốc gia trong thế kỷ XXI. Ngày 01/10 hằng năm vì thế không chỉ mang ý nghĩa tôn vinh, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm của mỗi cá nhân, mỗi cộng đồng, mỗi quốc gia trong việc chăm sóc, bảo vệ và phát huy vai trò của người cao tuổi.

Quan điểm nhất quán của Đảng, Nhà nước Việt Nam về người cao tuổi

Ở Việt Nam, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đặc biệt tới người cao tuổi. Quyết định số 544/QĐ-TTg ngày 25/4/2015 của Thủ tướng Chính phủ đã xác định “Tháng 10 hằng năm là Tháng hành động vì Người cao tuổi Việt Nam”, với biểu tượng “Cây đa” – hình ảnh quen thuộc, bền vững, trường tồn, gắn bó với làng quê và văn hóa dân tộc, biểu trưng cho sự trường thọ, che chở, nhân hậu của người cao tuổi.

Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh, Quốc hội nước ta đã ban hành Pháp lệnh Người cao tuổi, trong đó quy định cụ thể về chế độ phụng dưỡng, chăm sóc và phát huy vai trò của người cao tuổi. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự kính trọng đặc biệt cho người già và tình yêu thương đối với trẻ nhỏ. Người từng nhấn mạnh: “Người già là của quý báu của dân tộc” và coi các cụ phụ lão là “tấm gương sáng, là phúc đức của nước nhà”.

Trên cơ sở đó, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã trao tặng Hội Người cao tuổi Việt Nam 18 chữ vàng: “Tuổi cao chí càng cao, nêu gương sáng vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”.
Đây không chỉ là sự tôn vinh, mà còn là kim chỉ nam cho phong trào Người cao tuổi cả nước phát huy vai trò, đóng góp tích cực vào sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay.

Người cao tuổi – nguồn lực nội sinh quý báu của dân tộc

Trong những năm qua, nhờ thành tựu to lớn của công cuộc đổi mới, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng cao, tuổi thọ trung bình ngày càng tăng. Lực lượng người cao tuổi Việt Nam hiện nay đông đảo hơn bao giờ hết. Đây là niềm tự hào, là thành quả của sự phát triển đất nước, đồng thời đặt ra trách nhiệm lớn lao trong công tác chăm lo, phụng dưỡng và phát huy vai trò người cao tuổi.

Với uy tín, kinh nghiệm, trí tuệ và vốn sống phong phú, người cao tuổi nước ta không chỉ là “kho tàng” tri thức quý giá, mà còn là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo. Họ đã, đang và sẽ tiếp tục giữ vai trò nòng cốt trong gia đình, cộng đồng, góp phần bồi dưỡng nhân cách thế hệ trẻ, củng cố truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc.

Trong đời sống, cha ông ta từ lâu đã dạy: “Kính lão đắc thọ”. Đó không chỉ là đạo lý, mà còn là nền tảng của văn hóa Việt Nam. Người cao tuổi có công lao sinh thành, dưỡng dục, giáo dục con cháu; đồng thời, với trí tuệ và kinh nghiệm, họ còn đóng góp thiết thực vào sự phát triển của xã hội. Do vậy, việc chăm sóc sức khỏe, đời sống vật chất và tinh thần của người cao tuổi không chỉ là trách nhiệm của mỗi gia đình, mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội, của Nhà nước và hệ thống chính trị.

Chăm sóc sức khỏe và phát huy vai trò người cao tuổi trong giai đoạn mới

Đảng và Nhà nước ta luôn coi chăm sóc sức khỏe người cao tuổi là nhiệm vụ trọng tâm, gắn liền với Chiến lược quốc gia bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Công tác này không chỉ đơn thuần là chăm lo y tế, mà còn phải tạo điều kiện để người cao tuổi sống vui, sống khỏe, sống có ích, tiếp tục đóng góp cho gia đình, cộng đồng và đất nước.

Tháng hành động vì Người cao tuổi Việt Nam năm 2025 có chủ đề: “Quan tâm chăm sóc và phát huy vai trò người cao tuổi – Chủ động thích ứng với già hóa dân số”. Chủ đề này vừa thể hiện sự tiếp nối, vừa đặt ra yêu cầu mới: phải coi già hóa dân số không chỉ là thách thức, mà còn là cơ hội để phát huy trí tuệ, kinh nghiệm, nhân cách, uy tín của người cao tuổi trong sự nghiệp xây dựng đất nước.

Trong đó, công tác truyền thông, nâng cao nhận thức xã hội có vai trò đặc biệt quan trọng. Thông qua đó, mỗi gia đình, mỗi tổ chức, mỗi cộng đồng nhận thức sâu sắc hơn trách nhiệm chăm lo và phát huy vai trò người cao tuổi. Cần tiếp tục đẩy mạnh phong trào “Toàn xã hội chăm sóc, phụng dưỡng, phát huy vai trò người cao tuổi”; tư vấn, hướng dẫn người cao tuổi tự chăm sóc sức khỏe; phòng ngừa các bệnh thường gặp như tim mạch, huyết áp, tiểu đường, xương khớp; xây dựng chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý; mở rộng các dịch vụ y tế cơ bản, chăm sóc tại gia đình, cộng đồng. Song song đó, cần phát triển các mô hình sinh hoạt văn hóa, thể thao, giải trí, tạo môi trường thuận lợi để người cao tuổi tham gia các hoạt động cộng đồng, tiếp tục cống hiến, gắn kết và lan tỏa những giá trị tốt đẹp cho thế hệ trẻ.

Kỷ niệm 34 năm Ngày Quốc tế Người cao tuổi là dịp để chúng ta tôn vinh, tri ân những đóng góp to lớn của người cao tuổi, đồng thời nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm chăm sóc, phụng dưỡng và phát huy vai trò của họ trong giai đoạn mới. Thấm nhuần tư tưởng Hồ Chí Minh và lời dạy của cha ông, mỗi chúng ta cần khắc ghi rằng: “Tuổi cao chí càng cao” – người cao tuổi không chỉ là đối tượng cần chăm lo, mà còn là lực lượng to lớn góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Quan tâm, chăm sóc người cao tuổi chính là quan tâm đến tương lai của mỗi gia đình, của cả dân tộc; là biểu hiện sinh động của văn hóa nhân văn, nhân ái, của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “ăn quả nhớ người trồng cây” của dân tộc Việt Nam.